Leraar worden?

Leraar worden?

De meeste universiteiten verzorgen opleidingen tot leraar voortgezet onderwijs en (in samenwerking met een PABO) leraar basisonderwijs.  Welke universiteiten welke  lerarenopleidingen en educatieve minoren aanbieden vind je in AANBOD UNIVERSITAIRE LERARENOPLEIDINGEN NAAR UNIVERSITEIT EN SCHOOLVAK

Voor iedereen met een vwo-diploma is er een passend aanbod:

Je zit in de laatste jaren van het vwo

Opleidingstrajecten voor leraar voortgezet onderwijs bij universiteiten beginnen in de regel niet eerder dan het tweede jaar van de bacheloropleiding. De lerarenopleiding voor de hoogste klassen van het voortgezet onderwijs kan gevolgd worden na een bachelor (voor de tweejarige master) of na een andere universitaire master (voor de eenjarige master).  Als je ook overweegt om later leraar te worden, raden we je toch aan daarmee aan het begin van je studie al rekening te houden.  Voor een opleiding tot leraar in het voortgezet onderwijs is het namelijk handigst om een studie te kiezen die qua inhoud verwant is met een schoolvak. Op dit moment gelden daarvoor de eisen die staan in de verwantschapstabel educatieve minor en de brochure Vakinhoudelijk Masterniveau voor de universitaire lerarenopleidingen.  Voor de tekortvakken Duits, Engels, Frans, natuurkunde, scheikunde en wiskunde geldt voort studenten vanaf het cursusjaar 2015-2016 een aangepaste regeling

Daarnaast kun je sinds enkele jaren meteen na  het vwo een gecombineerde hbo- en universitaire opleiding tot leraar basisonderwijs volgen, de zgn academische lerarenopleiding primair onderwijs . In deze opleiding volg je zowel een lerarenopleiding basisonderwijs in het hbo (PABO) als een studie pedagogiek of onderwijskunde aan een universiteit.

Je bent student aan een universiteit

Als je student bent in een bacheloropleiding, die inhoudelijk verwant is aan een schoolvak (zie de verwantschapstabel), kun je binnen deze bacheloropleiding een educatieve minor van 30 studiepunten volgen. Met je bachelordiploma krijg je dan ook een bevoegdheid om les te geven in de eerste leerjaren van het algemeen voortgezet onderwijs en in het vmbo-theoretische leerweg (leraar VO-vmbo-t) in een schoolvak.  Een mooie kans om naast je vervolgstudie al vast een relevante baan te hebben in het onderwijs.

Veel universiteiten bieden ook de mogelijkheid van een oriëntatie in het onderwijs aan, voor als je nog niet zeker weet of je wel een lerarenopleiding wilt en kunt volgen. Zie daarvoor de sites van de afzonderlijke universiteiten.

Na je bacheloropleiding kun je kiezen voor:

a. een educatieve masteropleiding van twee jaar of

b. een master in een aan het schoolvak verwant domein en daarna een tweede masteropleiding (de universitaire lerarenopleiding) van een jaar.

Beide trajecten leiden tot een bevoegdheid om ook les te geven in een schoolvak in de hoogste klassen van het voortgezet onderwijs (leraar voorbereidend hoger onderwijs VHO).  Binnen de opleiding is ongeveer 30 EC gereserveerd voor leren in de praktijk van het onderwijs. Als je tijdens je bacheloropleiding al een educatieve minor hebt gevolgd, kun je tot 30 EC vrijstelling krijgen binnen het lerarenopleidinggedeelte.  Om te bepalen of je bij de b-variant voldoende schoolvakrelevante vakinhoud hebt gehad binnen je andere master, hanteren toelatings- en examencommissies de richtlijnen uit de VSNU-ICL brochure Vakinhoudelijk Masterniveau voor de universitaire lerarenopleidingen  Voor de tekortvakken Duits, Engels, Frans, natuurkunde, scheikunde en wiskunde geldt voort studenten vanaf het cursusjaar 2015-2016 een aangepaste regeling. Voor het volgen van deze tweede masteropleidingen (de universitaire lerarenopleidingen) betaal je het wettelijk collegegeld (dus niet het hogere instellingscollegeld) en ontvang je een extra jaar studiefinanciering.

De universiteiten Leiden en Utrecht bieden speciale opleidingstrajecten aan om leraar te worden in het tweetalig onderwijs.

Als je bijna bent afgestudeerd in een masteropleiding die verwant is aan een van de zgn. tekortvakken in het voortgezet onderwijs kun je je ook aanmelden voor een Onderwijstraineeship. Het tweejarige Onderwijstraineeship is een pittig leerwerktraject. Als Onderwijstrainee ga je direct van start met een betaalde baan als docent in het voortgezet onderwijs. Je wordt daarnaast opgeleid aan een universiteit tot eerstegraads docent. Tot slot volg je een ontwikkelingstraject op maat: je maakt kennis met verschillende onderwijskundige thema’s en kiest uiteindelijk een verdieping die aansluit bij jouw interesses en talenten.

Je bent (net) afgestudeerd aan een universiteit en hebt nog geen onderwijsbevoegdheid

Als je een doctoraal- of universitair masterdiploma hebt kun je deelnemen aan een zgn. zij-instroomtraject, waarbij je een baan in het onderwijs combineert met een opleiding tot leraar, die specifiek op jouw situatie is toegesneden.  De school vergoedt dan de studiekosten.  Om te bepalen of je geschikt bent voor het leraarschap en welk specifiek opleidingstraject je nog moet volgen, neem je deel aan een instroomassessment. Aan het eind van het opleidingstraject ontvang je een bekwaamheidsverklaring en ben je bevoegd tot lesgeven in het voortgezet onderwijs (VO en VHO).

Voor (bijna) afgestudeerden met een minimaal gemiddelde van 7,5 (alfa- of gammaopleiding) of 7 (bètatechnische opleiding) en nog geen ervaring in het voorgezet onderwijs is het traject ‘Eerst de klas’ . Dit is een traineeprogramma voor excellente bijna/recent afgestudeerde academici, die de uitdaging van het onderwijs en bedrijfsleven willen aangaan en de competenties van leraar én leider willen ontwikkelen.  Op de site van Eerst de Klas kun je lezen wanneer er nieuwe inschrijvingsrondes zijn.

Je bent afgestudeerd en hebt al een onderwijsbevoegdheid

Voor als je in een (ver) verleden een onderwijsbevoegdheid hebt gehaald, maar al jaren niet meer voor de klas staat en toch weer het onderwijs in wil, raden we je aan contact op te nemen met een van de lerarenopleidingen.  De meeste lerarenopleidingen kunnen je ondersteunen in het verwerven van de aanvullende bekwaamheden die het huidige onderwijs vraagt.

Zie verder ook de pagina je verder ontwikkelen als leraar

Overige informatie

Studenten, zij-instromers of contractanten die een lerarenopleiding of een pabo-opleiding in het hoger onderwijs volgen, kunnen een tegemoetkoming leraren krijgen. Dat kan alleen als studiefinanciering niet meer mogelijk is.

Studenten in een opleiding(straject) tot leraar in de tekortvakken (Nederlands, Engels, Frans, Duits, Grieks, Latijn, Klassieke talen, Natuurkunde, Wiskunde of Scheikunde) kunnen in aanmerking komen voor een (extra) tegemoetkoming in de studiekosten van 3000 (talen) of 5000 euro (beta-vakken). Meer informatie is te verkrijgen op de site wordleraarinhetvo

Leraren, die een geaccrediteerde bachelor- of masteropleiding willen volgen, kunnen een lerarenbeurs aanvragen. Nadere informatie over deze regelingen is te krijgen bij DUO https://www.duo.nl/particulieren/leraar/default.asp  en bij de universitaire lerarenopleidingen.

Relevante websites

Overzicht universitaire lerarenopleidingen

Werken in het onderwijs (de site van de overheid)  http://www.werkeninhetonderwijs.nl/vervolg.php?h_id=1

Leraar worden in het vo (de site van VO-Raad en vakorganisaties) http://www.wordleraarinhetvo.nl

Leraar24 www.leraar24.nl (met digitaal onderwijsmateriaal en video’s hoe het is om leraar te zijn)